De arbeidsmarkt moet meer inzetten op banen van de toekomst in plaats van alleen te focussen op huidige vacatures. Dat stelt Esmée Vogelsang van de Goldschmeding Foundation in een reactie op het jaarlijkse UWV-onderzoek naar knelpuntberoepen. Volgens haar vraagt dit om gerichte keuzes van werkgevers, onderwijs en beleid.
Arbeidsmarkt moet toekomstgericht worden
Het UWV brengt jaarlijks in kaart welke beroepen momenteel de meeste vraag hebben. Dit jaar springen onder meer werk rondom huisdieren, vintage winkels en brugonderhoud eruit. Volgens Esmée Vogelsang van de Goldschmeding Foundation maakt dit zichtbaar hoe sterk de focus nog op huidige vacatures ligt, terwijl de arbeidsmarkt meer gericht zou moeten zijn op banen van de toekomst. Dit vraagt om gerichte keuzes van werkgevers, onderwijs en beleid.
Voor werkgevers en HR-professionals betekent dit dat het loont om nu al in te zetten op toekomstige vaardigheden en beroepen, in plaats van alleen huidige knelpuntberoepen in te vullen. Bedrijven die nu al medewerkers trainen in toekomstgerichte competenties, positioneren zich beter voor de arbeidsmarkt van morgen en voorkomen toekomstige personeelstekorten.
Reactieve blik op arbeidsmarkt moet veranderen
Het UWV brengt jaarlijks in kaart in welke beroepen de vraag het grootst is. Dit jaar springen onder meer werk rondom huisdieren, vintage winkels en het onderhoud van bruggen eruit. Vogelsang vindt deze inzichten waardevol, maar ze maken volgens haar ook zichtbaar hoe sterk de focus nog ligt op kansen van vandaag. Daarentegen blijft de blik op de arbeidsmarkt vaak reactief, terwijl ontwikkelingen als demografische veranderingen, digitalisering en AI juist zorgen voor ingrijpende veranderingen in de komende tien tot vijftien jaar.
Volgens de Goldschmeding Foundation is het belangrijk om vooruit te kijken en nu al binnen sectoren te verkennen hoe werk wezenlijk verandert. Ook moeten organisaties verkennen welke keuzes daarbij gemaakt kunnen worden. Alleen zo kan de arbeidsmarkt zich ontwikkelen van trendvolgend naar toekomstbestendig, aldus Vogelsang.
Zorgsector experimenteert met toekomstbanen
De zorg is een sector die hiermee al experimenteert en laat zien hoe je dat concreet kunt maken. Zo ontwikkelde RegioPlus samen met werkgevers en werkenden nieuwe beelden van werk in de vorm van toekomstbanen. Voorbeelden zijn een Tijdsmaker, iemand die kijkt welke taken anders verdeeld kunnen worden. Daarnaast is er de Buurtzorganisator, iemand die bezig is met de vraag hoe de lokale gemeenschap zelf in staat is om zorg voor elkaar te organiseren.
Met toekomstbanen vertaal je langetermijnveranderingen naar handelingsperspectief voor vandaag en wordt de toekomst van werk concreet gemaakt. Bovendien helpt het om te bepalen welke vaardigheden straks nodig zijn, hoe werk anders georganiseerd kan worden en hoe mensen tijdig kunnen meebewegen. RegioPlus presenteert deze toekomstgerichte beroepen in een interactieve expositie met interactieve tafels voor leidinggevenden en teams van professionals in zorg en welzijn.
Gezamenlijke opgave voor werkgevers en onderwijs
Volgens Vogelsang kunnen deze vraagstukken alleen gezamenlijk worden opgepakt. Werkgevers, onderwijs en beleid moeten samenwerken om de arbeidsmarkt toekomstbestendig te maken. Verder moeten ze ervoor zorgen dat mensen tijdig kunnen meebewegen met de veranderingen die komen. De Goldschmeding Foundation pleit daarom voor een meer proactieve aanpak waarbij niet alleen wordt gekeken naar huidige knelpunten, maar ook naar de banen die over tien tot vijftien jaar nodig zijn.
Kernfeiten
- UWV-onderzoek toont knelpuntberoepen in huisdierenzorg, vintage retail en infrastructuuronderhoud
- Goldschmeding Foundation stelt dat arbeidsmarkt te reactief is en meer op toekomst moet focussen
- Gerichte keuzes van werkgevers, onderwijs en beleid zijn nodig voor toekomstgerichte arbeidsmarkt
Veelgestelde vragen
Wat betekent deze focus op toekomstbanen voor mijn bedrijf?
Het betekent dat je nu al moet nadenken over welke vaardigheden je team in de toekomst nodig heeft, niet alleen welke functies je vandaag moet invullen. Dit helpt je personeelstekorten voorkomen en je bedrijf toekomstbestendig te maken.
Hoe kan ik mijn bedrijf voorbereiden op banen van de toekomst?
Investeer in trainingen en scholing die medewerkers voorbereidt op toekomstige vaardigheden. Werk samen met onderwijs- en trainingsinstellingen om talent vroeg aan te trekken en op te leiden voor de banen die je straks nodig hebt.
Welke sectoren hebben nu al toekomstgerichte banen nodig?
Sectoren als huisdierenzorg, duurzame infrastructuur en innovatieve retail hebben nu al vraag naar medewerkers. Maar het gaat vooral om het principe: alle sectoren moeten voorbij de huidige knelpuntberoepen kijken naar wat ze morgen nodig hebben.
Wat kan ik als ondernemer nu doen?
Inventariseer welke vaardigheden je bedrijf in de komende jaren nodig heeft. Zet in op samenwerking met scholen en trainingsorganisaties, en creëer intern groei- en loopbaanperspectief voor je huidige medewerkers zodat je ze kunt behouden en ontwikkelen.