Het nieuwe coalitieakkoord 2026-2030 van D66, VVD en CDA brengt voor Nederlandse ondernemers hogere loonkosten door stijgende premies en een hervorming van de Werkloosheidswet. Het kabinet investeert miljarden extra in defensie en duurzame energie, maar verzwaart tegelijkertijd de lasten op arbeid. De plannen werden op 30 januari 2026 gepresenteerd en hebben directe gevolgen voor het bedrijfsleven door verschuivingen in belastingen en arbeidsmarktmaatregelen.
Stijgende personeelskosten door premieverhoging
Ondernemers moeten rekening houden met hogere personeelskosten door de invoering van een vrijheidsbijdrage via verhoogde Aof-premies. De schijfgrenzen en heffingskortingen in de inkomstenbelasting worden beperkt geïndexeerd, waardoor werknemers netto minder overhouden van loonstijgingen. Dit kan de druk op werkgevers voor hogere brutolonen vergroten. Hoewel de premies voor de Zorgverzekeringswet dalen door bezuinigingen in de zorg, wegen deze niet volledig op tegen de overige lastenverzwaringen. Het Centraal Planbureau verwacht dat de mediane koopkracht voor huishoudens hierdoor beperkt zal dalen.
Hervorming sociale zekerheid prikkelt arbeidsparticipatie
De coalitie kiest voor een versobering van de sociale zekerheid om de arbeidsparticipatie te bevorderen. Voor ondernemers is de aangekondigde duurverkorting van de Werkloosheidswet een belangrijk punt, waarbij de opbouw van WW-rechten trager verloopt. Werknemers worden hierdoor sneller geprikkeld om weer aan de slag te gaan, terwijl ook uitkeringen voor arbeidsongeschiktheid dalen. Deze maatregelen zijn bedoeld om de krapte op de arbeidsmarkt aan te pakken. Ze kunnen echter leiden tot meer onzekerheid bij werknemers in sectoren met veel flexibele arbeid.
Defensie en duurzaamheid bieden nieuwe kansen
Verschillende sectoren profiteren juist van de nieuwe koers van het kabinet. De uitgaven aan defensie stijgen aanzienlijk om te voldoen aan de NAVO-norm van 2,8 procent in 2030 en zelfs 3,5 procent in 2035. Dit biedt kansen voor de Nederlandse industrie en technologiebedrijven die toeleverancier zijn voor de krijgsmacht. Op het gebied van energie wordt de uitbreiding van windenergie op zee doorgezet naar 40 gigawatt in 2040. Ondernemers in de techniek en duurzaamheidssector kunnen rekenen op een stabiele stroom aan opdrachten vanuit de overheid.
Gemengde signalen voor luchtvaartsector
De luchtvaartsector krijgt te maken met tegengestelde ontwikkelingen. Lelystad Airport wordt eindelijk geopend voor civiel gebruik met een initieel maximum van 10.000 vliegbewegingen per jaar. Tegelijkertijd wordt er voor Schiphol een hard plafond ingesteld van 478.000 vluchten in 2030 en moet de geluidsoverlast in de nacht halveren. Voor ondernemers in de logistiek en regioontwikkeling rondom Flevoland betekent dit een nieuwe economische impuls. Bedrijven rondom Amsterdam moeten hun groeistrategie aanpassen aan de milieugrenzen die het kabinet hanteert.
Impact op ruimtelijke ontwikkeling
Het kabinet introduceert zonering rond Natura 2000-gebieden, wat directe gevolgen heeft voor uitbreidingsplannen van bedrijven. Agrarische en industriële ondernemingen in de buurt van natuurgebieden krijgen te maken met nieuwe beperkingen voor hun ontwikkelingsmogelijkheden. Deze maatregel past in de bredere koers van het kabinet om economische groei te combineren met natuurbescherming. Ondernemers moeten hun investeringsplannen mogelijk herzien als hun bedrijf nabij beschermde natuurgebieden gevestigd is.
Voor ondernemers betekent dit coalitieakkoord een periode van aanpassing aan hogere personeelskosten en veranderde arbeidsmarktverhoudingen. Tegelijkertijd ontstaan er nieuwe kansen in sectoren zoals defensie, duurzame energie en luchtvaart, waarbij bedrijven hun strategie moeten afstemmen op de verschuivende prioriteiten van de overheid.