Agrarisch en landbouw

Flynth: schrap grondgebondenheidseis uit stikstofplan Van Essen

30 juni 2026

Adviseur noemt 85 procent graseis voor melkveehouders onhaalbaar

Accountants- en advieskantoor Flynth roept minister Van Essen op om de grondgebondenheidseis uit het nieuwe stikstofplan te schrappen. De eis dat melkveehouders op zand- en lössgronden 85 procent gras of rustgewassen moeten telen is volgens het kantoor totaal onhaalbaar en raakt het inkomen van boeren hard.

Grondgebondenheid onder druk in stikstofplan

Minister Van Essen presenteerde een omvangrijk stikstofpakket dat vergunningen voor agrarische bedrijven volgend jaar moet vrijmaken. Het plan stelt strenge eisen voor grondgebondenheid: melkveehouders op zand- en lössgronden moeten minimaal 85 procent gras of rustgewassen telen, met een maximum van 2,6 grootvee-eenheden per hectare. Accountants- en advieskantoor Flynth waarschuwt dat deze eis voor veel bedrijven onhaalbaar is en het inkomen van boeren aanzienlijk raakt.

Voor melkveehouders en agrarische bedrijven op zand- en lössgronden betekent dit plan een fundamentele beperking van hun bedrijfsvoering. De 85-procenteis voor gras- en rustgewassen beperkt de mogelijkheid om voedergewassen te telen en kan leiden tot lagere opbrengsten. Ondernemers in de agrarische sector moeten nu nagaan hoe deze eisen hun bedrijfsmodel beïnvloeden en kunnen overwegen om hun standpunt kenbaar te maken in de consultatiefase van het stikstofplan.

Stikstofplan Van Essen vraagt grote offers van melkveehouders

Minister Van Essen van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur presenteerde onlangs een omvangrijk stikstofpakket. Het plan moet ervoor zorgen dat vergunningen voor agrarische bedrijven volgend jaar eindelijk loskomen. De ammoniakuitstoot moet met 46 procent omlaag. Daarnaast introduceert de minister strenge eisen voor grondgebondenheid: maximaal 2,6 grootvee-eenheden per hectare en een bouwplan van minimaal 85 procent gras of rustgewassen op droge gronden.

Lubbert van Dellen van Flynth reageert kritisch op deze laatste eis. Volgens hem heeft grondgebondenheid niets met stikstof te maken en is de 85 procent-norm in de praktijk niet te realiseren. Op droge gronden is 60 procent al een enorme uitdaging, aldus Van Dellen. Bovendien voeren melkveehouders voor een lage ammoniakuitstoot juist liever iets anders naast gras.

Ruimte voor management en innovatie in stikstofaanpak

Ondanks de kritiek ziet Flynth ook positieve elementen in het plan. De gekozen doelsturing biedt agrarische ondernemers de ruimte om via management, innovatie en vakmanschap zelf oplossingen te vinden. Dat is volgens Van Dellen een uitdaging, maar wel haalbaar. Ook de aandacht voor het vergunningenbeleid wordt gewaardeerd, hoewel nog onduidelijk is hoe gedupeerde bedrijven zoals PAS-melders en interimmers hun vergunning concreet gaan krijgen.

Echter, de aanpak van bufferzones rond Natura 2000-gebieden baart zorgen. Van de tien bedrijven in deze zones kunnen straks waarschijnlijk maar twee of drie echt verder. Hoewel de minister kiest voor een vrijwillige route, is er simpelweg niet voor alle bedrijven de mogelijkheid om aan de eisen te voldoen. Dit komt in de praktijk neer op gedwongen stoppen of verplaatsen, met een enorme impact op gezinnen en de leefbaarheid van het platteland.

Grondgebondenheidseis biedt nul perspectief

De grootste angel zit volgens Flynth in de grondgebondenheidseis. Bovenop de stikstofaanpak en de uitdaging rond Natura 2000-gebieden komt deze extra eis die voor melkveehouders totaal onhaalbaar is. Een norm van 60 procent zou nog mogelijk zijn door samen te werken met akkerbouwers. De huidige 85 procent-eis biedt echter geen enkel perspectief en raakt het inkomen van boeren hard. Van Dellen pleit ervoor dit element uit het stikstofplan te schrappen, zodat de focus blijft liggen op de daadwerkelijke stikstofproblematiek.

Kernfeiten

  • Minister Van Essen stelt eis van minimaal 85 procent gras of rustgewassen voor melkveehouders op zand- en lössgronden
  • Maximaal 2,6 grootvee-eenheden per hectare is de nieuwe grondgebondenheidseis
  • Ammoniakuitstoot moet met 46 procent omlaag volgens het stikstofpakket
  • Flynth roept op tot schrapping van de grondgebondenheidseis vanwege haalbaarheid en inkomensrisico

Veelgestelde vragen

Wat betekent de grondgebondenheidseis voor mijn melkveehouderij?

De eis van 85 procent gras of rustgewassen beperkt uw mogelijkheden om andere voedergewassen te telen. Dit kan uw voederproductie en bedrijfsflexibiliteit aanzienlijk beperken, vooral op zand- en lössgronden. U moet nagaan of uw huidige bedrijfsvoering aan deze eis kan voldoen.

Hoe beinvloedt de 2,6 grootvee-eenheden-norm mijn bedrijfsomvang?

Deze norm bepaalt hoeveel vee u per hectare mag houden. Bedrijven die momenteel intensiever werken, moeten mogelijk hun veestapel verkleinen of meer grond verwerven. Dit kan aanzienlijke investeringen of bedrijfsaanpassingen vereisen.

Wat zijn de gevolgen van het stikstofplan voor mijn inkomsten?

Flynth waarschuwt dat de grondgebondenheidseis het inkomen van boeren hard raakt door beperking van teeltmogelijkheden en bedrijfsflexibiliteit. De combinatie van eisen kan leiden tot lagere opbrengsten en hogere aanpassingskosten.

Welke acties zijn relevant voor mijn agrarische bedrijf?

Analyseer hoe uw bedrijf aan de 85-procent- en 2,6-eenhedeneis kan voldoen. Overweeg uw standpunt in te dienen tijdens de consultatiefase van het stikstofplan. Flynth en andere brancheorganisaties roepen op tot aanpassingen van de eisen, dus volg deze discussie.

Lees ook