Zzp’ers laten dit jaar veel geld liggen door hun jaarruimte niet te gebruiken. Uit nieuw onderzoek van Knab onder 1.055 ondernemers blijkt dat zelfstandigen in 2025 gemiddeld €4.800 netto belastingvoordeel mislopen. Omgerekend naar de landelijke zzp-populatie gaat het om ruim €4,5 miljard per jaar.
Jaarruimte is het bedrag dat ondernemers fiscaal voordelig mogen inleggen voor hun pensioen. Toch benut slechts 4% de regeling volledig. De helft doet er helemaal niets mee. Vooral onbekendheid speelt een grote rol: 54% weet niet precies wat jaarruimte inhoudt.
Waarom dit nú zo actueel is
Het jaar loopt richting het einde. Juist nu kunnen ondernemers nog hun jaarruimte benutten om direct belastingvoordeel te realiseren. Tegelijk groeit de maatschappelijke aandacht voor het pensioen van zelfstandigen, omdat grote groepen geen duidelijk beeld hebben van hun toekomstige inkomen. Het onderzoek laat zien dat veel ondernemers daardoor belangrijke keuzes uitstellen – met grote financiële gevolgen.
Misverstanden en kennisverschillen remmen actie
Knab-expert Oskar Barendse ziet dat veel ondernemers jaarruimte verkeerd begrijpen. Veel zzp’ers denken dat het slechts gaat om belastinguitstel. Volgens Barendse klopt dat niet: de aftrek levert nu direct voordeel op, vaak in jaren waarin ondernemers in een hoge belastingschijf vallen. Tijdens het pensioen wordt wél belasting geheven, maar meestal tegen een lager tarief.
Ondernemers zeggen pas in actie te komen wanneer het voordeel concreet wordt gemaakt. Als zzp’ers horen dat ze jaarlijks honderden tot duizenden euro’s laten liggen, geeft 52% aan zeker in beweging te komen. Slechts 15% blijft onverschillig.
Grote verschillen per inkomensniveau
De kennis over fiscale opties hangt sterk samen met de winst. Bij ondernemers met een winst onder €30.000 kent slechts een minderheid termen als jaarruimte of lijfrente. Bij winsten boven €70.000 kent ruim 70% deze begrippen wel. Toch heeft slechts 58% van alle ondervraagde zzp’ers een goed beeld van hun toekomstige pensioeninkomen.
Vooral ondernemers onder de 50 jaar missen overzicht, terwijl zij juist nu keuzes moeten maken die grote invloed hebben op later. Dat leidt tot onzekerheid: stress over pensioen komt twee keer zo vaak voor bij ondernemers zonder lijfrente.
Lijfrente-gebruikers voelen zich zekerder
Ondernemers die aanvullend pensioen opbouwen via een lijfrente ervaren opvallend meer rust. 52% van deze groep zegt dat hun pensioen goed geregeld is, tegenover 22% van zzp’ers zonder lijfrente. Ook blijkt dat laatstarters meer moeten inleggen: 44% zou graag eerder zijn begonnen met opbouwen als zij de tijd konden terugdraaien.
Onderzoeksopzet
Het onderzoek werd uitgevoerd in november 2025 onder 1.055 zelfstandig ondernemers zonder baan in loondienst. Alleen ondernemers met daadwerkelijke jaarruimte zijn meegenomen in de berekening van het gemiddelde misgelopen voordeel. Op basis van winst, aftrekposten en fiscale schijven is bepaald hoeveel belastingvoordeel ondernemers mislopen door geen gebruik te maken van deze regeling.