Utrecht,
Cyberincidenten waarbij medewerkers een rol spelen zijn het afgelopen jaar met negentig procent toegenomen. Uit wereldwijd onderzoek van KnowBe4 onder duizenden leiders en medewerkers blijkt dat drieënnegentig procent van de organisaties te maken kreeg met aanvallen die gericht waren op menselijk gedrag. Menselijke fouten en interne risico’s blijven een grote oorzaak van datalekken en overgenomen accounts. Voor ondernemers in Nederland is dit een belangrijk signaal om de digitale weerbaarheid van hun personeel serieus te nemen.
E-mail en chatprogramma’s als belangrijkste route
E-mail blijft voor cybercriminelen de meest gebruikte manier om binnen te dringen bij bedrijven. Bijna twee derde van de organisaties meldt incidenten die via dit kanaal zijn ontstaan. Phishing via e-mail wordt vaak gebruikt om inloggegevens van accounts te stelen. Hierdoor krijgen aanvallers eenvoudig toegang tot gevoelige bedrijfsinformatie zonder dat zij complexe technische barrières hoeven te doorbreken.
Het gevaar beperkt zich echter niet langer tot de inbox. Criminelen richten zich steeds vaker op zakelijke chatplatforms zoals Microsoft Teams en Slack. Bijna veertig procent van de bedrijven rapporteerde succesvolle aanvallen via deze weg. Ook sociale media en sms-berichten worden vaker ingezet om medewerkers te misleiden. Deze ontwikkeling wordt boundaryless phishing genoemd omdat medewerkers op vrijwel elk digitaal platform een doelwit kunnen zijn.
Bewuste schade door eigen personeel
Naast externe hackers vormen interne dreigingen een aanzienlijk risico dat vaak wordt onderschat. Ruim een derde van de cybersecurity-leiders geeft aan dat medewerkers het afgelopen jaar bewust beveiligingsincidenten hebben veroorzaakt. Slechts een fractie van deze incidenten kon op tijd worden gestopt. De gevolgen zijn groot omdat kwaadwillende medewerkers vaak al toegang hebben tot de systemen.
In veel gevallen gaat het om het lekken of verkopen van bedrijfsgegevens aan concurrenten. Ook het online plaatsen van informatie of het meenemen van data naar een nieuwe werkgever komt veelvuldig voor. Dit benadrukt dat beveiliging niet alleen gaat over technische muren maar ook over vertrouwen en controle binnen de eigen organisatie. Ondernemers moeten alert zijn op de risico’s die ontstaan wanneer werknemers vertrekken of ontevreden zijn.
Gebrek aan verantwoordelijkheid bij medewerkers
Een opvallend resultaat uit het onderzoek is dat veel medewerkers beveiliging niet als hun eigen taak zien. Minder dan dertig procent van de werknemers voelt zich persoonlijk verantwoordelijk voor het beschermen van bedrijfsdata. De meerderheid vindt dat deze verantwoordelijkheid volledig bij de IT-afdeling ligt. Dit zorgt voor een gevaarlijke kloof tussen het officiële veiligheidsbeleid en de dagelijkse praktijk op de werkvloer.
Daarnaast denkt bijna de helft van de medewerkers dat de informatie waarmee zij werken hun eigen eigendom is of van hun team. Dit zorgt ervoor dat zij minder voorzichtig omgaan met het delen van gegevens. Wanneer medewerkers zich niet realiseren dat alle data eigendom is van de organisatie nemen zij sneller onnodige risico’s. Het veranderen van deze mindset is cruciaal voor een effectieve beveiligingsstrategie.
Noodzaak voor Human Risk Management
Hoewel de risico’s toenemen heeft slechts zestien procent van de organisaties een goed programma om menselijke risico’s te beheren. De meeste bedrijven hebben onvoldoende zicht op welke medewerkers de grootste risico’s lopen. Bijna alle security-leiders geven aan dat er meer budget nodig is om dit menselijke aspect goed aan te pakken. Technologie alleen is niet meer voldoende om een bedrijf te beschermen tegen moderne dreigingen.
Javvad Malik van KnowBe4 stelt dat organisaties vaak de mens uit het oog verliezen bij investeringen in technologie. Zolang medewerkers dagelijks beslissingen nemen over systemen zonder de juiste begeleiding blijven zij een kwetsbare plek. Human Risk Management helpt ondernemers om het gedrag van hun personeel beter te begrijpen. Door medewerkers op het juiste moment te ondersteunen kan veel schade worden voorkomen.