AI-gebruik maakindustrie Europa verdubbelt in één jaar

Het gebruik van kunstmatige intelligentie in de Europese maakindustrie is binnen twaalf maanden meer dan verdubbeld. Uit onderzoek van ECI Software Solutions blijkt dat 53 procent van de maakbedrijven in Europa inmiddels met AI werkt, tegen 25 procent in 2025. Europese bedrijven bouwen daarmee een voorsprong op ten opzichte van Noord-Amerika, waar het gebruik nagenoeg gelijk bleef op 45 procent.

Europa loopt Noord-Amerika voorbij in AI-adoptie

Tegelijkertijd daalde in Europa de weerstand tegen AI fors, van 23 naar 6 procent, wat wijst op een fundamentele mentaliteitsverandering in de sector.

Voor ondernemers in de maakindustrie geldt: wie nu niet in AI investeert, loopt risico op concurrentieverlies. Het grootste knelpunt is echter niet meer weerstand, maar gebrek aan praktische kennis en training: 39 procent van de bedrijven voelt zich onvoldoende toegerust om AI goed in te zetten.

Concurrentievermogen drijft AI-adoptie in maakindustrie

De sterke groei komt voort uit de wens om competitiever te worden. Vorig jaar gaf al 69 procent van de Europese maakbedrijven aan dat AI belangrijk of zelfs cruciaal is voor hun concurrentiepositie. Daarnaast heeft 37 procent van de deelnemers dit jaar andere software geëvalueerd specifiek vanwege AI-functionaliteit. Het aantal bedrijven dat nog helemaal niet met AI bezig is, daalde in Europa naar slechts 5 procent.

De verschuiving is opvallend. Waar Noord-Amerikaanse bedrijven vorig jaar nog een lichte voorsprong hadden, hebben Europese maakbedrijven die nu ingehaald. In Noord-Amerika steeg het percentage bedrijven dat nog niet met AI werkt zelfs licht, van 15 naar 16 procent. De onderzoeksresultaten zijn gebaseerd op een enquête onder 229 Europese en 799 Noord-Amerikaanse maak- en bouwbedrijven in juli 2026.

Gebrek aan kennis en training grootste knelpunt

Europese maakbedrijven worstelen vooral met de praktische toepassing van AI. Het gebrek aan kennis en training wordt nu het vaakst genoemd als obstakel. Maar liefst 39 procent vindt dat de praktische vaardigheden om AI goed in te zetten ontbreken, terwijl dat vorig jaar nog 19 procent was. Tegelijkertijd daalden andere belemmeringen fors. Weerstand tegen AI daalde van 23 naar 6 procent en tijdgebrek van 64 naar 35 procent.

Henk Schoemaker, VP Product Management bij ECI Software Solutions, herkent de verschuiving. Volgens hem zien steeds meer klanten interesse in praktische AI-toepassingen die toegespitst zijn op hun industrie. De weerstand is verdwenen en er komen steeds meer positieve voorbeelden. Hoewel de wil en tools er zijn, ontbreekt het de medewerkers vaak aan de ervaring en praktische vaardigheden om AI optimaal in te zetten, aldus Schoemaker.

Bovendien geldt volgens hem dat hoe concreter je AI inzet, des te duidelijker wordt welke vaardigheden en kennis je mist. Dat verklaart ook de toegenomen vraag naar AI-workshops bij het bedrijf. Met een nieuwe technologie en de snelheid waarmee die zich de laatste jaren heeft ontwikkeld, is dat een logisch gevolg.

Intensieve gebruikers zien financieel rendement

Bedrijven die AI intensief gebruiken, zien concrete financiële voordelen. Meer dan 90 procent van hen noemt efficiënter werken als belangrijkste winst. Daarnaast meldt 54 procent van de Europese respondenten kostenbesparing en ervaart 29 procent een positief effect op de omzet. Deze resultaten staan in schril contrast met minder intensieve gebruikers, die deze voordelen nauwelijks rapporteren.

Ondanks de vele voordelen blijven bedrijven terughoudend met volledig autonome AI. Meer dan driekwart van de respondenten wil AI-resultaten controleren of gebruikt AI alleen als bron van suggesties. Ze voelen zich niet comfortabel met autonome AI. Een respondent verwoordt het zo: “Ik zou AI niet vertrouwen om volledig autonoom te werken, maar ik vertrouw AI wel om programma’s te ontwikkelen die opnieuw te testen zijn en die voor hun voortdurende werking niet inherent van AI afhankelijk zijn.”

ECI Software Solutions levert cloudgebaseerde bedrijfssoftware voor het integrale beheer van kleine en middelgrote bedrijven. De branchespecifieke oplossingen zijn ontwikkeld door experts in de maakindustrie, woningbouw, bouwsector, kantoortechnologie en retail distributie. Het bedrijf heeft 25.000 klanten in meer dan 90 landen en is al 30 jaar marktleider.

Kernfeiten

AI-gebruik in Europese maakindustrie verdubbeld van 25 procent (2025) naar 53 procent (2026)
Gebrek aan kennis en training is nu het grootste obstakel: 39 procent van bedrijven mist praktische vaardigheden
Intensieve AI-gebruikers rapporteren 90+ procent efficiëntieverbetering en 54 procent kostenbesparing
Weerstand tegen AI daalde drastisch van 23 naar 6 procent in één jaar

Veelgestelde vragen

Waarom verdubbelde AI-gebruik in Europa zo snel?

Europese maakbedrijven zien AI als cruciaal voor hun concurrentiepositie: 69 procent gaf vorig jaar al aan dat AI belangrijk of zelfs essentieel is. De weerstand is verdwenen en steeds meer bedrijven evalueren software specifiek vanwege AI-functionaliteit. Bovendien zien intensieve gebruikers concrete financiële resultaten, wat andere bedrijven aanmoedigt om in te stappen.

Wat is het grootste probleem voor bedrijven die AI willen inzetten?

Niet meer angst of weerstand, maar gebrek aan praktische kennis en training. Liefst 39 procent van de Europese maakbedrijven voelt zich onvoldoende toegerust om AI goed in te zetten. Dit verklaart ook de toegenomen vraag naar AI-workshops: hoe concreter je AI inzet, des te duidelijker wordt welke vaardigheden je mist.

Leveren AI-investeringen echt financieel rendement op?

Ja, maar alleen voor bedrijven die AI intensief gebruiken. Meer dan 90 procent van hen rapporteert efficiënter werken, 54 procent meldt kostenbesparing en 29 procent ervaart een positief effect op de omzet. Minder intensieve gebruikers zien deze voordelen nauwelijks, wat aangeeft dat halve maatregelen onvoldoende zijn.

Moeten bedrijven AI volledig autonoom laten werken?

Nee, meer dan driekwart van de respondenten wil AI-resultaten controleren of gebruikt AI alleen als bron van suggesties. Bedrijven voelen zich niet comfortabel met volledig autonome AI en willen zelf blijven bepalen welke AI-output ze gebruiken. Dit is een verstandige aanpak: AI als ondersteuning, niet als vervanger van menselijk oordeel.

AI-gebruik maakindustrie Europa verdubbelt in één jaar tijd