Meer dan de helft van alle Nederlandse ondernemers kampt met de gevolgen van internationale conflicten en geopolitieke spanningen. Hogere energie-, transport- en inkoopkosten vormen de grootste uitdagingen. Dit blijkt uit onderzoek van de Kamer van Koophandel onder 530 ondernemers.
50% van de ondernemers ondervindt direct gevolgen
Meer dan de helft van alle Nederlandse ondernemers ondervindt directe gevolgen van internationale conflicten en geopolitieke spanningen. Volgens onderzoek van de Kamer van Koophandel onder 530 ondernemers manifesteert deze impact zich vooral in stijgende kosten voor energie, transport en inkoopgoederen. Daarnaast ervaren bedrijven toenemende onzekerheid in planning, voorraadbeheer en cashflow. Dit sluit aan bij een breder patroon waarin geopolitieke risico’s ook financiële markten beïnvloeden: aandelen dalen, valutamarkten reageren volatiel en bedrijven zoeken naar weerbaarheid.
Voor ondernemers in alle sectoren betekent dit onderzoek een waarschuwing: kostenstijgingen door geopolitieke spanningen zijn niet voorbijgaand, maar structureel. Bedrijven die afhankelijk zijn van internationale toeleveranciers, energie of transport moeten hun risico’s nu inventariseren en hun financiële buffers versterken. Het onderzoek toont aan dat planning en voorraadbeheer onder druk staan, ondernemers die nu hun supply chain diversifiëren en energiezekerheid prioriteren, kunnen beter tegen toekomstige schokken bestand zijn.
Geopolitieke spanningen raken Nederlandse ondernemers hard
De impact van oorlog en internationale spanningen manifesteert zich vooral in stijgende kosten. Daarnaast noemt 44 procent van de ondernemers hogere energie- en brandstofprijzen als belangrijkste gevolg. Verder kampt 36 procent met gestegen inkoopprijzen en 29 procent met duurdere transportkosten. Ook onzekerheid in planning en voorraad neemt toe, evenals cashflowproblemen.
Bovendien ervaren ondernemers vertragingen in leveringen en verminderde beschikbaarheid van grondstoffen. Grotere mkb-bedrijven worden zwaarder getroffen dan kleinere ondernemingen. Zo geeft twee op de vijf grotere mkb’ers aan grote gevolgen te ondervinden van internationale ontwikkelingen. Bij kleinere mkb-bedrijven en zzp’ers ligt dit aandeel op één op de vijf.
Onzekerheid en terughoudendheid in de markt
Naast directe kosteneffecten signaleren ondernemers ook angst en terughoudendheid in de markt. Een derde van de ondernemers ervaart onzekerheid over toekomstige inkomsten. Daarnaast heeft een kwart te maken met lagere of wisselende vraag van klanten en opdrachtgevers.
Ondernemers geven aan dat bedrijven hun hand op de knip houden en bezig zijn met besparingen. Tegelijkertijd blijft ruim de helft van de ondernemers afwachtend en neemt geen maatregelen naar aanleiding van de geopolitieke situatie. Waar wel actie wordt ondernomen, kiezen ondernemers meestal voor prijsverhogingen of accepteren ze een lagere winstmarge.
Voorbereiding op crisis blijft achter
Hoewel bijna de helft van de ondernemers het belangrijk vindt om voorbereid te zijn op een crisis, is slechts één op de vijf ondernemers redelijk tot goed voorbereid op verstoringen in internationale handel. Een derde van de zzp’ers en één op de tien mkb’ers geeft aan helemaal niet voorbereid te zijn op toekomstige ontwikkelingen.
Christiaan Hazelaar, ondernemersadviseur bij de Kamer van Koophandel, benadrukt het belang van voorbereiding. Volgens hem kost het nu even tijd om stil te staan bij mogelijke scenario’s, maar is dat dubbel en dwars de moeite waard. Hij wijst op de KVK Noodsituatiescan, een tool waarmee ondernemers binnen vijf minuten kunnen checken waar kwetsbaarheden liggen.
Hazelaar legt uit dat een acute crisis stress veroorzaakt en dat ondernemers zonder plan kostbare tijd verliezen aan bijzaken. Door prioriteiten van tevoren te bepalen, kunnen ondernemers bij een crisis rustiger en effectiever handelen. De scan helpt ondernemers om gericht te werken aan hun weerbaarheid tegen internationale verstoringen.
Kernfeiten
- Meer dan 50% van Nederlandse ondernemers kampt met gevolgen van geopolitieke spanningen
- 44% noemt hogere energie- en brandstofprijzen als belangrijkste gevolg
- 36% ervaart gestegen inkoopprijzen; 29% kampt met duurdere transportkosten
Veelgestelde vragen
Wat betekent deze geopolitieke onrust voor mijn bedrijfskosten?
Energie, transport en inkoopgoederen worden aanzienlijk duurder door internationale spanningen. Het KVK-onderzoek toont aan dat dit niet alleen grote bedrijven treft, maar ook het MKB. Controleer uw leveranciersketens en energiecontracten nu, zodat u niet onvoorbereid wordt getroffen door verdere prijsstijgingen.
Hoe kan ik mijn bedrijf beter beschermen tegen geopolitieke risico’s?
Diversifieer uw toeleveranciers en verminder afhankelijkheid van één regio of energiebron. Zorg voor voldoende financiële buffers en werk samen met uw bank aan scenarioplanning. Veel ondernemers merken dat voorraadbeheer en planning nu veel kritischer zijn geworden.
Welke sectoren worden het hardst getroffen?
Het KVK-onderzoek toont dat alle sectoren worden geraakt, maar bedrijven met hoge energiekosten (industrie, logistiek, horeca) en internationale toeleveringsketens (retail, manufacturing) voelen de impact het meest. Ook cashflowproblemen nemen toe door onzekerheid in planning.
Wat kunnen ondernemers nu doen?
Maak een inventaris van uw grootste kostendrijvers (energie, transport, inkoopgoederen) en onderzoek alternatieven. Communiceer met uw klanten over mogelijke prijsaanpassingen en zorg dat uw financiële positie sterk genoeg is om schokken op te vangen. Veel ondernemers zoeken ook naar energiezekerheid als strategisch voordeel.