Partnerbijdrage door Marcel Fierens, clusterdirecteur Flynth Zeeland,
Ondernemers regelen van alles. Een verzekering voor de bestelbus, algemene voorwaarden voor klanten, wachtwoorden voor systemen en meestal zelfs uitjes voor hun medewerkers.
Maar vraag eens: “Wat gebeurt er eigenlijk met de zaak als jij morgen omvalt?” Dan wordt het vaak stil. Niet omdat ondernemers nergens over nadenken. Integendeel. Ze denken juist overal over na. Behalve misschien over hun eigen afwezigheid. Want dat is iets voor later. En later is bij ondernemers meestal ergens tussen “na deze drukke periode” en “als het wat rustiger wordt”.
“Dat hebben we toch geregeld?”
U kent dat moment vast. Het gezin zit aan tafel. Iemand begint voorzichtig over het testament. De ondernemer kijkt verbaasd. “Dat hebben we toch geregeld?” Zijn partner kijkt terug. “Volgens mij hebben we daar ooit over gepraat.” Ook een vorm van estate planning.
Toch is een goed testament voor een ondernemer iets anders dan vastleggen wie de caravan krijgt en wie het schilderij van oma mag hebben. Want er is ook nog een onderneming. Wie krijgt de aandelen? Wie mag het bedrijf voortzetten? Wat gebeurt er als één kind in de zaak werkt en de andere twee helemaal niet? Moeten zij allemaal een derde krijgen? En als dat zo is, wordt de eerstvolgende aandeelhoudersvergadering dan gehouden op kantoor of gewoon tijdens de verjaardag van vader? Daar worden familieverhoudingen zelden overzichtelijker van.
Het goede nieuws is: je kunt veel vooraf regelen.
Je kunt vastleggen wie de onderneming of aandelen krijgt, wie de nalatenschap afwikkelt en hoe je partner en kinderen financieel worden verzorgd. Je kunt ook afspraken maken die voorkomen dat degene die het bedrijf voortzet direct zijn broer of zus moet uitkopen terwijl hij tegelijkertijd de salarissen, bank en klanten overeind probeert te houden.
En juist dát geeft rust.
Voor je partner, omdat duidelijk is wat de bedoeling is. Voor de kinderen, omdat ze niet na jouw overlijden hoeven te raden wat je ooit hebt bedoeld met “jullie komen er samen wel uit”. Voor medewerkers, omdat er sneller duidelijkheid kan zijn over de continuïteit. En uiteindelijk ook voor jezelf.
Want goed regelen betekent niet dat je voortdurend met overlijden bezig bent. Het betekent juist dat je daarna weer gewoon kunt ondernemen. Daarbij hoort overigens meer dan alleen een testament. Statuten, aandeelhoudersafspraken, huwelijkse voorwaarden en fiscale planning moeten wel hetzelfde verhaal vertellen. Vier documenten met vier verschillende oplossingen is juridisch interessant, maar voor de familie iets minder praktisch.
Is het nog steeds wat je wilt?
Mijn advies aan ondernemers is daarom simpel: pak het eens uit de la. Kijk wat er staat. En vraag jezelf af of dat nog steeds is wat je wilt. Want misschien is je testament opgesteld toen de kinderen nog met Lego speelden, terwijl er inmiddels één commercieel directeur is, één in Australië woont en de derde vooral heel duidelijk heeft aangegeven dat hij “echt nooit in die zaak gaat werken”. Dan is het misschien tijd voor versie 2.0.
Een goed testament voorkomt niet dat er verdriet is. Maar het kan wel voorkomen dat daar ook nog onduidelijkheid, gedoe en een spoedcursus erfrecht bovenop komen.
En dat is misschien wel een van de prettigste dingen die je als ondernemer voor de mensen om je heen kunt regelen.