Haarlem – De kinderopvang in Zuid-Kennemerland en IJmond groeit hard, maar het personeelstekort wordt steeds nijpender. Werkgevers zoeken daarom naar nieuwe oplossingen, zoals het inzetten van nieuwkomers die werken en taal leren combineren.
Personeelstekort dwingt kinderopvang tot innovatie
Voor ondernemers in de kinderopvang geldt: het personeelstekort vraagt om creatieve wervingsstrategieën. Het project ‘Ik Stoom Door’ van Op Stoom toont aan dat nieuwkomers met taalondersteuning en praktijkbegeleiding succesvol kunnen doorgroeien naar pedagogisch professional. Bedrijven die zich richten op zij-instromers uit verwante beroepen en nieuwkomers kunnen hun personeelspool aanzienlijk vergroten en tegelijk bijdragen aan inclusie.
Sterke banengroei zonder stijging WW-uitkeringen
Het aantal banen in de kinderopvang steeg de afgelopen vijf jaar landelijk met ongeveer twintig procent. Ondanks deze groei bleef het aantal mensen dat vanuit de sector een WW-uitkering ontvangt vrijwel gelijk. In Zuid-Kennemerland en IJmond ontvingen in juli 2026 ongeveer dertig mensen een WW-uitkering vanuit de kinderopvang. In de drie Noord-Hollandse regio’s samen ging het om 108 uitkeringen, een lichte stijging maar lager dan in 2021.
Daarnaast werkt een groot deel van de medewerkers in deeltijd. Het aandeel vrouwen in de sector is traditioneel zeer hoog en bedraagt 94 procent, zowel bij de werkgelegenheid als bij de WW-uitkeringen.
Concurrentie met zorg en onderwijs neemt toe
De overheid wil de kinderopvang per 2029 goedkoper of zelfs gratis maken. Daardoor verwacht UWV dat de vraag naar personeel verder toeneemt. Tegelijkertijd zorgt de grote vraag naar personeel vanuit sectoren als zorg en onderwijs voor extra concurrentie op de arbeidsmarkt.
Bovendien varieert het aantal jongeren dat voor een opleiding in de kinderopvang kiest per regio. In Zuid-Kennemerland en IJmond studeerden in 2025 bijna dertig leerlingen af als pedagogisch medewerker kinderopvang. In Noord-Holland Noord en Zaanstreek-Waterland lag dit aantal rond de zestig. In de drie regio’s samen schommelde het aantal afgestudeerden tussen 2022 en 2025 tussen de honderd en ruim tweehonderd.
Zij-instromers als deel van de oplossing
Werkgevers kunnen bij het zoeken naar nieuw personeel kijken naar mensen met werkervaring in verwante beroepen. Volgens UWV hebben lifecoaches, intercedenten en verkopers vaardigheden die overeenkomen met de skills die nodig zijn in de kinderopvang. Ook nieuwkomers die de Nederlandse taal nog niet volledig beheersen kunnen met de juiste vaardigheden en motivatie geschikt zijn.
Verder blijkt dat werkgevers, opleiders en Werkcentrum Zuid-Kennemerland en IJmond samenwerken om zowel een inhoudelijk opleidingstraject als een taaltraject te bieden. Deze aanpak vergroot het aantal potentiële werknemers aanzienlijk.
Op Stoom helpt nieuwkomers doorstromen
Kinderopvangorganisatie Op Stoom startte het project Ik Stoom Door, dat zich speciaal richt op nieuwkomers met een hart voor kinderen. Linda Tap van Op Stoom legt uit dat de organisatie jaarlijks ongeveer 25 mensen opleidt via het eigen opleidingscentrum. Tijdens de werving moest Op Stoom echter veel geschikte kandidaten afwijzen vanwege hun Nederlandse taalniveau.
“Dat was frustrerend voor hen én voor ons. Met de campagne Ik Stoom Door richten we ons op nieuwkomers met de motivatie om werken, leren en taallessen te combineren. De deelnemers werken als extra kracht naast de vaste formatie op één van onze opvanglocaties. Zo doen ze praktijkervaring op en leren ze sneller de Nederlandse taal”, aldus Tap.
Begeleiding en groei op de werkvloer
Inmiddels hebben twee groepen het traject afgerond en zijn twintig nieuwe collega’s doorgestroomd van groepsassistent naar pedagogisch professional. Elke deelnemer krijgt op de groep begeleiding van een buddy die ondersteunt bij taalvaardigheid, vakjargon en culturele verschillen. Daarnaast volgen de deelnemers wekelijks tweeënhalf uur Nederlandse les en krijgen ze om de week les in pedagogiek.
“Deze doelgroep is enorm gemotiveerd. Met hun passie voor het vak en liefde voor kinderen maken zij echt het verschil. Zodra deelnemers Nederlands op B1-niveau beheersen, kunnen zij aan de slag als pedagogisch professional op de buitenschoolse opvang. Voor werken op het kinderdagverblijf is taalniveau B2 vereist”, zegt Tap.
Win-win voor deelnemers en werkgevers
Voor de deelnemers betekent het traject een echte kans om hun talenten in te zetten. Ze voelen zich gezien, gehoord en gewaardeerd en zijn vanaf dag één onderdeel van het team. Voor Op Stoom helpt het traject om de personeelskrapte aan te pakken. Tegelijkertijd draagt de organisatie bij aan een inclusievere arbeidsmarkt, waarin talent niet verloren gaat door taal- of systeembarrières.
“Wij geloven dat onze aanpak ook voor veel andere organisaties en sectoren succesvol kan zijn”, besluit Tap. Meer informatie over de arbeidsmarkt is te vinden op de arbeidsmarktpagina’s van UWV.
Kernfeiten
- Kinderopvangbanen stegen landelijk in vijf jaar met ongeveer 20 procent
- In Zuid-Kennemerland en IJmond studeerden in 2025 bijna 30 leerlingen af als pedagogisch medewerker kinderopvang
- Op Stoom heeft via ‘Ik Stoom Door’ al 20 nieuwkomers opgeleid tot pedagogisch professional
- 94 procent van de medewerkers in kinderopvang is vrouw
Veelgestelde vragen
Hoe kan ik als kinderopvangondernemer het personeelstekort aanpakken?
Kijk naar zij-instromers uit verwante beroepen zoals lifecoaches en intercedenten, en naar nieuwkomers die bereid zijn werken en taalonderwijs te combineren. Het voorbeeld van Op Stoom toont dat begeleiding op de werkvloer, wekelijkse taalles en pedagogische training effectief zijn. Dit vergroot je potentiële werknemerspool aanzienlijk.
Wat zijn de voordelen van het aannemen van nieuwkomers in de kinderopvang?
Nieuwkomers brengen motivatie en passie mee en vullen personeelsgaten in een krappe arbeidsmarkt. Met de juiste begeleiding en taalondersteuning kunnen zij snel productief worden. Tegelijk draag je als werkgever bij aan inclusie en voorkom je dat talent verloren gaat door taal- of systeembarrières.
Welke taalniveaus zijn vereist voor werk in de kinderopvang?
Voor werk op de buitenschoolse opvang is taalniveau B1 Nederlands vereist, voor het kinderdagverblijf taalniveau B2. Dit betekent dat werkgevers die nieuwkomers aannemen, duidelijk moeten communiceren welk taalniveau voor welke functie nodig is en ondersteuning moeten bieden.