Steeds meer Nederlandse werkgevers proberen hybride werken strakker te regelen via cao-afspraken. De discussie over thuiswerken krijgt een prominente plek aan overlegtafels, nu bedrijven worstelen met de balans tussen flexibiliteit en kantoorpresence.
Cao-onderhandelingen verscherpen over hybride werken
Steeds meer Nederlandse werkgevers proberen hybride werken strakker in cao-afspraken vast te leggen. Bedrijven als ABN AMRO willen minimale kantoorpresence regelen, terwijl arbeidsrechtspecialisten waarschuwen dat veel regelingen juridisch slecht zijn verankerd. Recente rechtszaken bevestigen dat hybride werken nog steeds slecht geregeld is in veel bedrijven, ondanks dat het inmiddels de norm is geworden voor veel werknemers.
Voor ondernemers in financiële diensten en zakelijke dienstverlening betekent dit dat cao-onderhandelingen steeds vaker over kantoorpresence gaan. Bedrijven moeten duidelijke afspraken maken over thuiswerken om juridische risico’s te voorkomen en tegelijk werknemers niet af te schrikken. Het is belangrijk om nu al na te denken over een hybride-werkenbeleid dat zowel voor werkgever als werknemer werkbaar is.
Werkgevers zoeken naar minimale aanwezigheid
Het onderwerp komt in steeds meer cao-overleggen aan bod. Bedrijven zoeken op verschillende manieren naar een soort minimale aanwezigheid op kantoor. Werkgevers worstelen met de vraag hoe zij samenwerking, betrokkenheid en kennisdeling kunnen behouden. Voor veel werknemers is thuiswerken inmiddels de norm geworden.
ABN AMRO wil bijvoorbeeld vastleggen dat werknemers minimaal de helft van hun werktijd op kantoor doorbrengen. Volgens arbeidsrechtspecialist Pascal Besselink van DAS markeert dit een nieuwe fase in de discussie. Waar werkgevers tijdens de pandemie massaal ruimte boden voor thuiswerken, zoeken zij nu vaker naar manieren om medewerkers weer vaker op kantoor te krijgen.
Verworven recht op thuiswerken bestaat niet altijd
Tegelijkertijd bestaat er onduidelijkheid over de juridische positie van werknemers. Er bestaat niet zoiets als een automatisch recht op thuiswerken. Toch betekent dat niet dat werkgevers bestaande afspraken zomaar kunnen terugdraaien. Wanneer werknemers al jarenlang op basis van afspraken een vast aantal dagen thuiswerken, kan sprake zijn van een verworven recht.
De sleutel ligt vooral in wat er bij aanvang van het dienstverband is afgesproken. Sinds de coronapandemie worden afspraken over hybride werken steeds vaker expliciet vastgelegd. Als je dat vastlegt, zijn het schriftelijk overeengekomen arbeidsvoorwaarden. Werkgevers kunnen die niet zonder zwaarwegende belangen zomaar eenzijdig wijzigen.
Weinig juridische procedures over thuiswerken
Hoewel de maatschappelijke discussie over thuiswerken regelmatig hoog oploopt, zijn er weinig juridische procedures. In de praktijk maken werkgevers en werknemers meestal in onderling overleg afspraken over de balans tussen thuis en kantoor. Zaken waarin werknemers naar de rechter stappen om thuiswerken af te dwingen, zijn zeldzaam.
Voor organisaties draait het om verbinding en samenwerking. Voor werknemers gaat het om flexibiliteit en gemaakte afspraken. Juist daarom is het belangrijk om helder vast te leggen wat beide partijen van elkaar mogen verwachten. De discussie over hybride werken lijkt daarmee een nieuwe fase in te gaan.
Dit artikel is genbaseerd op input van Pascal Besselink, die reageert op ABN Amro wil dat medewerkers weer vaker naar kantoor komen
Kernfeiten
- ABN AMRO wil vastleggen dat werknemers minimaal de helft van hun werktijd op kantoor doorbrengen
- Rechtszaken bevestigen dat veel regelingen voor hybride werken juridisch slecht zijn verankerd
- Het onderwerp komt in steeds meer cao-overleggen aan bod bij Nederlandse werkgevers
Veelgestelde vragen
Kan mijn werkgever mij verplichten vaker op kantoor te komen?
Dit hangt af van wat in uw cao of arbeidscontract staat. Werkgevers kunnen hybride werken regelen, maar moeten dit duidelijk vastleggen. Zonder expliciete afspraken hebben werknemers meer flexibiliteit. Raadpleeg uw cao of een arbeidsrechtspecialist als u onduidelijkheid heeft.
Hoe beïnvloedt dit ondernemers die hybride werken willen invoeren?
Ondernemers moeten nu actief hybride-werkenbeleid in cao’s opnemen om juridische risico’s te voorkomen. Zonder duidelijke afspraken kunnen geschillen ontstaan. Het is verstandig om samen met werknemers en vakbonden heldere regels af te spreken over kantoorpresence en thuiswerken.
Wat zijn de gevolgen van slecht geregeld hybride werken?
Slecht geregeld hybride werken leidt tot rechtszaken en onzekerheid voor beide partijen. Werkgevers kunnen hun samenwerking en kennisdeling niet goed organiseren, terwijl werknemers niet weten waar zij aan toe zijn. Dit kan leiden tot lagere betrokkenheid en productiviteit.
Wat moet ik als ondernemer nu doen?
Zorg dat uw hybride-werkenbeleid expliciet in cao’s of arbeidscontracten staat. Definieer minimale kantoorpresence, thuiswerkdagen en uitzonderingen duidelijk. Bespreek dit met uw werknemers en vakbonden om juridische problemen later te voorkomen.